ЭРТЕДЖИ МУРАД
Мурад акъай зенаат адамы, саба эрте турып, ишине ёнельмек керек бола. Эр кунь акъшам тюкяныны къапатып, уйге келе, аякъларыны апакъайына узатып, этиклерини чыкъарта, сонъ тёшелип ашыны ашай, къавесини иче. Шу арада къомшуларда олып кечкен шейлерни динълей. Татар эви газетасы онъа эр шейни энъ уфакъ ерлерине баргъандже айта. Булай этип эм ачлыгьы, сувсызлыгъы, эм де мерагьы къана. Сонъ Мурад акъай тёшекке сыртыны урып, тюшсиз, сандыракъсыз бир юкъугъа азырлана.
Ляким эр гедже юкъламаздан бурун Мурад акъай тенбиелей:
— Акъыз, Къурттотай! Ярын саба мени хораз чакьыргъанда тургьыз! Тюкянда сымарышлар бар, тезден азыр болмакъ керек...
Саба хораз чакъыргъанда Къурттотай Мурад акъайнынъ ятагьы уджунда:
— Акъай! Акъай! Хоразлар чакъыра, тур, — дей.
Мурад акъай сес бермей.
— Турса, диймен, озюнъ уят деп де, озюнънинъ къыбырдамагъанынъ не... Айды, чалт бол, тур! Даа кийинеджексинь, къаве ичеджексинъ, къушлукъ болур, сымарышлар джетишмез, муштерилер дарылыр...
Мурад акъай тюшюнинь арасындан мырылдай:
— Сенинъ ишинъ тюгюль о, мени къыйнамачы сен!...
— Мени къыйнама дегенинъ не энди, даа сёйлегенинъ де не боладжакъ я?... Айткъанынъны унуттынъмы? Эр кимнинъ къысмети дагъылгьан, тюкян ачылгъан вакъытта турмасанъ, горсад мейданына къадар хурулда, кимсе де къатынъа бармаз...
— Даа лаф къайтарма!.. Джоюл къаршымдан, шимди мен сагьа акъыл къоярман!..
Сонъ Къурттотай абла Мурад акъайны ташлап ... кете. Мурад акъай бир вакъыттан сонъ турып, кийине, къавесини иче, кимсеге бир шей айтмай чыкъып кете... Акъшамына Къурттотай аблайгъа кене тенбиелей:
— Акъыз, хораз чакъыргъанда мени уят! Уянмасам силькеле... Сёгюнсем, къоркъма... Юкъу деген шей пек татлы да о!.. Сен къоркъма.. Мени уят!..
Кене хораз чакъыргъанда Къурттотай абла шай чекише.
Мурад акъай бу сефер артындан этиклерини ата, сачыны къыврап йыкъа. Кене хораз чакъыргъанда турмай.
О бир якътан тюкян вакътында ачылмай, сымарышлар азыр болмай, муштерилер дагъыла...
1923
