Перейти к основному содержанию
урф-адетлеримизни унутмайыкъ

 

...Топлашув бу сефер баягъы девамлы олды. "Екяне ёлланманен кимни мукяфатламагъа мумкюн?" - деген суаль кунь джедвелисинде эди. Бугунь мытлакъ къарар чыкъармагъа керек эди. Адий суаль ничюндир пек муреккеп олды. Бир фикирге кельмеге пек къыйын эди. «Санаторийге кетмеге тек мен ляйыкъым!» - деп, шуранынъ азалары озь ерлеринден къычыра эдилер. Конценсус ёкъ эди. Саба башлангъан кенъеш акъшамгъадже биле битмейджегини эр кес анълады. Халкънынъ хизметкярлары тек бир шейнен разы эдилер – ёлланманынъ саиби тайинленмегендже кимсе эвине къайтмайджакъ. Топлашувнынъ реисини энди чокътан кимсе динълемей эди. Залда башсызлыкъ ве юзьсюзлик укюм сюре эди.
      Кимерде бир умумий патырдыны сувукълангъан Ютакъ бейнинъ акъсырмасы кесе эди. Кичкене лексиконнен сынъырлангъан векиллер, бирден къатты къаба сёзлернен бозмакъчыгъа атыла эдилер. Еди къатлы сёгюнчлерни эшитип, буз-бузлагъан гъарип Ютакъ бей неге огърагъаныны бильмей къала эди. Акъсыргъанны сёгюнчлернен ерине отуртып, шуранынъ азалары топлашувны кене де озюнинъ муим мевзусына къайтара эдилер. 
      Кечмиште рэкетлернинъ ёлбашчысы олгъан Агъыз эфенди эр кезден гурь къычыра эди. Эписини кескин тишлеринен къоркъыздырып, ёлланмагъа тек о ляйыкъ олгъаныны исбатламагъа тырыша эди. Онынъ тишлери суньий олгъаны себебинден, Агъыз эфендининъ копек киби афыргъанына кимсе къулакъ асмай эди. 
      Идракълы ве икметли Мий молла бу суальге джевап тапалмай эди. Бу сефер онынъ акъылы кесмей эди. Бу мушкуль алдан, ёл тапып, насыл чыкъмалыдыр?
      Къараджигер  акъай кенъешке эр вакъыт киби саргъош кельди. Токътамайып ракъы ичмектен къараргъан шишман да озюнинъ иссесини умумий шувултыгъа къоша эди. О четте отурып, гурь баснен блатнойларнынъ репертуарындан тюркюлерни йырлай эди. Бу суаль ич те онъа меракълы дегильдир – санки бойле теэссурат яратып, - о ичтен «Теран джеры тывыл, косьтерыр эдым сызге!»  деп, этли козь къапакъларнынъ тюбюнден бакъып, тюшюне эди. Дисконы рэптен айырып оламагъан шуранынъ векиллери, Къараджигер акъайны токътатаджакъ олып «Сус арам нигер!» деп, устюне къычыра эдилер.
      Эр заман оксюрип тургъан Акъджигер эмджени кимсе абайламай эди. Онынъ догъмуш агъасы сагълыгъы ярамай олгъаны себебинден (о пек чокъ тютюн чеке эди) шурадан къувулгъан эди. Олар экиси бир вакъытта улу кучь тешкиль эте эдилер. Шимди исе Акъджигер эмдженинъ къырыкъ сеси, озюне мунасип тарафдаш къыдырып, янында отургъан реисни имае эте эди.
      Даима джиддий олгъан топлашувнынъ месулиетли кятиби да озь сабырыны ве сувукъкъанлыгъыны джоймагъа башлады. Пуска эфендинининъ кергинлиги  шишкен сыфатында язувлы эди. Мына-мына къалемни узакъча таба фырландырып, о да екяне ёлланма ичюн умумий давагъа атылмагъа азыр эди. 
     Кенъешнинъ реиси Юрек агъа кимсени динълемемек, кимсеге бакъмамакъ, бир шей айтмамагъа тырыша эди. Эки инфаркт башындан кечкенини халкъ хизметкярларына хатырлатып, о, «Гендинизи элинизе алыныз» деп, бир къач кере патырды-шатырдыны токътатаджакъ олды, - амма арекетлери нафиле эди.
     Гюрюльти о къадар сесли олды ки, кенъеш залы яваш-яваш боксёр мейданчыгъына чевирильмеге башлады. Истерик сеслер, тюрлю-мюрлю къычырмалар, ферьядларнынъ вакъты битти; оларны четке къойып, векиллер юмурукъсыз иш битмейджегини энди анъладылар. Масалардан ве отургъычлардан тез-тез меркезни бошатып – бойлеликнен оданы урушлар ичюн аренагъа чевирип, - олар ортагъа Бюйрек бейлерни уйтеп чыкъардылар. «Ура! Алгъа! Айды-айды!» - этрафтаки урюльти сеслер иле эгизлер, эки кучьлю гладиаторгъа ошап, бир-бирлерининъ богъазларына япыштылар…
      Джыйыштырувджынынъ киргенини кимсе корьмей къалды. Къавгъа-давадан къызгъан сыджакъ башлы халкъ хизметкярларынынъ устьлерине къопкъадан салкъын сув тёкип, о: «Базарынъызны битиринъиз! Манъа орталыкъны джыйыштырмагъа керек!» - деп, къычырды. Сонъ, ярыкъны сёндюрип, Джан бита башкъа одагъа чыкъты.
 
 
                           Акъмесджит ш. 1999йыл.
Источник
http://www.proza.ru/2009/01/06/36