Dağlarnı qar bastı. Çağlap aqqan küçlü özen buzladı. Çıplaq qayalar uzaqtan köyge qasevetli çıraynen baqıp, indemey susıp qaldılar. Sevimli yaz künlerini qaydan alasıñ!!!

Bu gece sabağa yaqın Leylâ yuqudan uyandı, kendi taliyi hususında hayallandı:

– Yarım yıl içinde bir asırlıq ömür keçirdim, – dedi. – Böyle olıp çıqar dep kim tüşüngen edi? Tezden tañ ağaracaq. Yolğa çıqacaqmız. Uzaqlarğa, ebet, uzaqlarğa ketecekmiz. Abibulla, sen qaydasıñ? Meni ateşlerge attıñ, haberiñ barmı?

Ekinci horaz çağırdı, Leylâ, zametli tüşüncelerine kömülip, tekrar yuqlap qaldı.

Saba saat sekizlerde Abibulla Suleymanoviç keldi. Köterilgen yüksek teri yaqasını ciberdi, qolçaqlarını çıqarıp, cebine qoydı, suvuqtan qızarğan betini ufqalap aldı, ocaq başındaki Zeide yengege:

– Sabañız hayırlı olsun, – dep muracaat etti. – Biraz erte keldim ğaliba, ayıp etmeñiz.

– Yoq canım, – dedi Zeide yenge. – Niçün erte olsun? Çıqar, balam, paltoñnı! Saat qaçta ketesiñiz?

– On birde. Leylâ turdımı?

– Yuqlay. Şimdi uyantırım.

Zeide yenge qomşu odanıñ qapısını muqaytlıqnen açıp, ayaq uclarına basaraq, içeri kirdi.

Leylâ töşegini cıyıştırayata edi.

Zeide yenge qapını aralıqlandıraraq:

– Kir, Abibulla, – dep qıçırdı. – Leylâ turğan eken...

Abibulla Suleymanoviç paltosını mıhqa astı, divarda, ortası çatlağan, çevresi Stambul örneklerinen qaplı küzgüge baqıp, galstugını tüzetti, acele-acele Leylânıñ odasına kirip ketti.

Bu arada azbarda Qaybulla aqaynıñ öksürgeni eşitildi. O, sığırlarnı dağğa aydap qaytqan edi.

Bir afta evel Tenzile qartana, Zeidege kelerek, qızını, torunına bermesini teklif etkende, Qaybulla aqay iddetinden:

– Kelmeşekke berecek qızım yoq, – dep qıçırğan edi. – Men onıñ babasını da, anasını da bilem.

O kün, bu kün, apayı: “Abibulla – güzel yaş. Onıñ acayip kelecegi bar”, dep ayarta keldi ise de, Qaybulla degeninden taymay, öz fikrinde qaldı.

Şimdi eki ağızlı baltasını bilegine keçirdi de, Zeidege:

– Men keçikecekke beñzeyim, – dedi. – Bağçada azbar bekleycekmiz. Leylâğa söyle, yoldan keçkende maña davuş etsin.

Evniñ saçağına asılı turğan qayışnı uzanıp alaraq, kevdesini sol yaqqa yantayta berip, keñ adımlarnen ketti.

Abibulla Suleymanoviç, yataq odasına kirgeni kibi, Leylâ onıñ boynuna sarıldı, körgenine inanmay:

– Keldiñmi? – dep soradı. – Gece oylar içinde ne qadar çekiştim, bilmeysiñ. Men bu qarlı dağlarğa, qayalarğa baqıp tek seni bekledim...

Abibulla Suleymanoviç, Leylânı quçağına sıqtı:

– Biz bugün Bağçasarayğa ketermiz... – dedi. Kerçek, aytmağa unutqanım. Keçenlerde şeerde Bekirni kördim.

Leylâ sevinçnen:

– Bekirnimi? – dep soradı. – Doğrusını aytasıñmı?

Abibulla Suleymanoviç, laqırdını başlağanına peşman etti:

– Demek, alâ unutıp olamaysıñ, öylemi, Leylâ? – dedi. – Belki, asıl da hatırdan çıqaramaycaqsıñdır, çekinme, doğrusını söyle!!

Leylâ başını aşağı egiltti, sustı, birazdan ökünçnen:

– Böyle sualleriñnen meni yalıñız ıncıta bilirsiñ, – dedi. – Bekirnen menim alâqamnıñ ne derecege kelip qalğanını pek yahşı bilesiñ degilmi? Bu öpkeñ ne demek ola, añlamayım. Men inkâr etmeyim... Bekir insan olaraq diqqatqa lâyıq.

– Şaqa ettim, – dedi Abibulla Suleymanoviç, – muradım asıl da öpkelemek degil edi.

Darılma, yalvaram! Emin ol ki, sen qaar ve qasevetiñni unutacaqsıñ...

Hayli vaqıt keçken soñ, Zeide apte içke kirdi, Leylânı ve Abibulla Suleymanoviçni saba yemegine rica etti.

Aş biteyatqanda Tenzile qartana keldi. Zeideniñ, sofranı sürtkenini körip:

– Ömrümde iç sizni yamanlağanımnı bilmeyim – dep külümsiredi. – Albu ise, baqıñız, aş bitken soñ keldim.

Leylâ, onıñ başındaki qalın şalını alıp, köşedeki sandıq üzerine qoydı:

– Buyurıñız, – dedi. – Aşımız bitmedi. Tek maddeñiz olsun.

– Alla razı olsun. Şaqa sırasınen ayttım. Zeide, zamet etme, canım. Şimdi evden aşap kelem.

Küçük Remziyeçik pencereden tışarısını kösterip:

– Köresiñmi, apte! Qar yapalaqları ne qadar büyük tüşe! – dedi. – Bu avada nasıl keteceksiñiz?

– Qarnıñ zararı yoq, qardaşçığım. Men çamurdan qorqam. Saatqa baqıp: – yelquvanğa diqqat etesiñmi, Abibulla? – dedi. – Onnı keçken.

– Aqiqaten... çıqmağa, vaqıt.

Zeide apteniñ zorlap qoyğan vişne tatlısınen çayını içken soñ, Abibulla Suleymanoviç yerinden turdı, paltosını kiymege başladı. Onıñ artından Leylâ qalqtı, öz odasına kirdi. Çoqqa sürmey, paltosını kiyip, parusina qaplı, büyük çemodanınen çıqtı:

– Tut, Abibulla, – dedi. – Bundan ğayrı yükümiz yoq. Aydı, anaçığım, sağlıqnen qal!

Zeide yenge qızınıñ boynuna sarılıp, közlerinden, yanaqlarından öpti:

– Ağlamaycaq edim. Sevinçimden közlerim kene yaşlana, – dedi. – Sağlıqnen bar, evlâdım.

Anañnı, babañnı unutma. Alla sizge bahıtlı ömür qısmet ettirsin.

Abibulla Suleymanoviç büyükanasınıñ ve Zeide apteniñ ellerini öpti, çemodannı alaraq:

– Sağlıqnen qalıñız, – dedi. – Biz daa kelirmiz. Menim eñ quvançlı künlerim mında keçti. İç hatırımdan çıqmaycaq...

Leylâ, Tenzile qartananıñ elini alğanda, onıñ quvançlı, tiri közlerine baqıp:

– Siz çoq merametlisiñiz, – dedi. – Maña aqranım kibi dostluq yaptıñız. Ömrüñiz uzun olsun.

O, endi azbarda bulunğan Abibulla Suleymanoviçniñ peşine tüşti, acele-acele ketti.

Zeide yenge, sofağa çıqtı, qızınıñ artından, baqıp qaldı.