Дагъларны къар басты. Чагълап акъкъан кучьлю озен бузлады. Чыплакъ къаялар узакътан койге къасеветли чырайнен бакъып, индемей сусып къалдылар. Севимли яз куньлерини къайдан аласынъ!!!

Бу гедже сабагъа якъын Лейля юкъудан уянды, кенди талийи хусусында хаялланды:

– Ярым йыл ичинде бир асырлыкъ омюр кечирдим, – деди. – Бойле олып чыкъар деп ким тюшюнген эди? Тезден танъ агъараджакъ. Ёлгъа чыкъаджакъмыз. Узакъларгъа, эбет, узакъларгъа кетеджекмиз. Абибулла, сен къайдасынъ? Мени атешлерге аттынъ, хаберинъ бармы?

Экинджи хораз чагъырды, Лейля, заметли тюшюнджелерине комюлип, текрар юкълап къалды.

Саба саат секизлерде Абибулла Сулейманович кельди. Котерильген юксек тери якъасыны джиберди, къолчакъларыны чыкъарып, джебине къойды, сувукътан къызаргъан бетини уфкъалап алды, оджакъ башындаки Зеиде енгеге:

– Сабанъыз хайырлы олсун, – деп мураджаат этти. – Бираз эрте кельдим гъалиба, айып этменъиз.

– Ёкъ джаным, – деди Зеиде енге. – Ничюн эрте олсун? Чыкъар, балам, пальтонъны! Саат къачта кетесинъиз?

– Он бирде. Лейля турдымы?

– Юкълай. Шимди уянтырым.

Зеиде енге къомшу оданынъ къапысыны мукъайтлыкънен ачып, аякъ уджларына басаракъ, ичери кирди.

Лейля тёшегини джыйыштыраята эди.

Зеиде енге къапыны аралыкъландыраракъ:

– Кир, Абибулла, – деп къычырды. – Лейля тургъан экен...

Абибулла Сулейманович пальтосыны мыхкъа асты, диварда, ортасы чатлагъан, чевреси Стамбул орьнеклеринен къаплы кузьгюге бакъып, галстугыны тюзетти, аджеле-аджеле Лейлянынъ одасына кирип кетти.

Бу арада азбарда Къайбулла акъайнынъ оксюргени эшитильди. О, сыгъырларны дагъгъа айдап къайткъан эди.

Бир афта эвель Тензиле къартана, Зеидеге келерек, къызыны, торунына бермесини теклиф эткенде, Къайбулла акъай иддетинден:

– Кельмешекке береджек къызым ёкъ, – деп къычыргъан эди. – Мен онынъ бабасыны да, анасыны да билем.

О кунь, бу кунь, апайы: "Абибулла – гузель яш. Онынъ аджайип келеджеги бар", деп аярта кельди исе де, Къайбулла дегенинден таймай, озь фикринде къалды.

Шимди эки агъызлы балтасыны билегине кечирди де, Зеидеге:

– Мен кечикеджекке бенъзейим, – деди. – Багъчада азбар беклейджекмиз. Лейлягъа сёйле, ёлдан кечкенде манъа давуш этсин.

Эвнинъ сачагъына асылы тургъан къайышны узанып аларакъ, кевдесини сол якъкъа янтайта берип, кенъ адымларнен кетти.

Абибулла Сулейманович, ятакъ одасына киргени киби, Лейля онынъ бойнуна сарылды, корьгенине инанмай:

– Кельдинъми? – деп сорады. – Гедже ойлар ичинде не къадар чекиштим, бильмейсинъ. Мен бу къарлы дагъларгъа, къаяларгъа бакъып тек сени бекледим...

Абибулла Сулейманович, Лейляны къучагъына сыкъты:

– Биз бугунь Багъчасарайгъа кетермиз... – деди. Керчек, айтмагъа унуткъаным. Кеченлерде шеэрде Бекирни корьдим.

Лейля севинчнен:

– Бекирними? – деп сорады. – Догърусыны айтасынъмы?

Абибулла Сулейманович, лакъырдыны башлагъанына пешман этти:

– Демек, аля унутып оламайсынъ, ойлеми, Лейля? – деди. – Бельки, асыл да хатырдан чыкъарамайджакъсынъдыр, чекинме, догърусыны сёйле!!

Лейля башыны ашагъы эгильтти, сусты, бираздан окюнчнен:

– Бойле суаллеринънен мени ялынъыз ынджыта билирсинъ, – деди. – Бекирнен меним алякъамнынъ не дереджеге келип къалгъаныны пек яхшы билесинъ дегильми? Бу опькенъ не демек ола, анъламайым. Мен инкяр этмейим... Бекир инсан оларакъ дикъкъаткъа ляйыкъ.

– Шакъа эттим, – деди Абибулла Сулейманович, – мурадым асыл да опькелемек дегиль эди.

Дарылма, ялварам! Эмин ол ки, сен къаарь ве къасеветинъни унутаджакъсынъ...

Хайли вакъыт кечкен сонъ, Зеиде апте ичке кирди, Лейляны ве Абибулла Сулеймановични саба емегине риджа этти.

Аш битеяткъанда Тензиле къартана кельди. Зеиденинъ, софраны сюрткенини корип:

– Омрюмде ич сизни яманлагъанымны бильмейим – деп кулюмсиреди. – Албу исе, бакъынъыз, аш биткен сонъ кельдим.

Лейля, онынъ башындаки къалын шалыны алып, кошедеки сандыкъ узерине къойды:

– Буюрынъыз, – деди. – Ашымыз битмеди. Тек мадденъиз олсун.

– Алла разы олсун. Шакъа сырасынен айттым. Зеиде, замет этме, джаным. Шимди эвден ашап келем.

Кучюк Ремзиечик пенджереден тышарысыны косьтерип:

– Коресинъми, апте! Къар япалакълары не къадар буюк тюше! – деди. – Бу авада насыл кетеджексинъиз?

– Къарнынъ зарары ёкъ, къардашчыгъым. Мен чамурдан къоркъам. Сааткъа бакъып: – елкъувангъа дикъкъат этесинъми, Абибулла? – деди. – Онны кечкен.

– Акъикъатен... чыкъмагъа, вакъыт.

Зеиде аптенинъ зорлап къойгъан вишне татлысынен чайыны ичкен сонъ, Абибулла Сулейманович еринден турды, пальтосыны киймеге башлады. Онынъ артындан Лейля къалкъты, озь одасына кирди. Чокъкъа сюрмей, пальтосыны кийип, парусина къаплы, буюк чемоданынен чыкъты:

– Тут, Абибулла, – деди. – Бундан гъайры юкюмиз ёкъ. Айды, аначыгъым, сагълыкънен къал!

Зеиде енге къызынынъ бойнуна сарылып, козьлеринден, янакъларындан опьти:

– Агъламайджакъ эдим. Севинчимден козьлерим кене яшлана, – деди. – Сагълыкънен бар, эвлядым.

Ананъны, бабанъны унутма. Алла сизге бахытлы омюр къысмет эттирсин.

Абибулла Сулейманович буюканасынынъ ве Зеиде аптенинъ эллерини опьти, чемоданны аларакъ:

– Сагълыкънен къалынъыз, – деди. – Биз даа келирмиз. Меним энъ къуванчлы куньлерим мында кечти. Ич хатырымдан чыкъмайджакъ...

Лейля, Тензиле къартананынъ элини алгъанда, онынъ къуванчлы, тири козьлерине бакъып:

– Сиз чокъ мераметлисинъиз, – деди. – Манъа акъраным киби достлукъ яптынъыз. Омрюнъиз узун олсун.

О, энди азбарда булунгъан Абибулла Сулеймановичнинъ пешине тюшти, аджеле-аджеле кетти.

Зеиде енге, софагъа чыкъты, къызынынъ артындан, бакъып къалды.